Moitas das nosas avoas son analfabetas. Elas levan nas súas mans a terra que significa supervivencia e foi por elas que as de hoxe, nós, podemos estudar e buscar as palabras. Por iso lles debemos tanto. E deberiamos agradecerlles todo e máis.
Analfabeta nace coma unha forma de reivindicación e de agradecemento. Ás avoas e avós, aos pais e nais e, en definitiva, a todas as persoas que sostiveron a vida pero que non puideron aprender a ler nin a escribir, ou aínda sabendo, non tiveron as oportunidades para considerarse “estudados”, como se adoita dicir. Érica Esmorís e Dani Padrón construíron un álbum ilustrado fermosísimo e que é necesario por esta mensaxe que nos traslada: ninguén debería ser máis ca ninguén. E que case todo na vida é cuestión de oportunidades e depende das cartas que nos repartan ao nacer.
Esta proposta, que pode ler tanto a cativada como as persoas adultas, lévanos a reflexionar sobre o analfabetismo e ata que punto, por veces, empregamos esa palabra como insulto sen pararnos a ver o que se agocha detrás. Pensando nisto, por exemplo, vénme á cabeza aquela cita do Gran Gatsby, a mítica novela de Scott Fitzgerald, que di: “Sempre que sintas desexos de criticar a alguen lembra que non a todo o mundo se lle deron tantas facilidades como a ti”.
Analfabeta é o relato dunha nena de cinco anos que xa sabe ler e escribir. Ela está orgullosa, como debe ser, pero ás veces ten unhas actitudes algo soberbias cos seus compañeiros. Chámalles analfabetos, case coma un insulto. Aínda que ela non sabe que a súa avoa tampouco sabe escribir máis que o seu nome. Como xa se pode observar, o argumento é sinxelo a simple vista pero contén unha gran profundidade xa que é un exercicio de empatía, de agradecemento, de poñerse no lugar do outro, de non prexulgar, de buscar comprender.
O texto de Érica Esmorís acompáñase coas ilustracións de Dani Padrón, cunhas cores ocres, case outonais, e cun trazo fino que fan que esteamos ante un álbum que destaca pola súa vontade estilística e dun gran gusto estético.